Thứ Tư, 17 tháng 11, 2021

Chủ nghĩa lập thể trong thiết kế nội thất là gì?

Chủ nghĩa lập thể là gì?

Chủ nghĩa lập thể, còn gọi là trường phái lập thể (Cubism) là một trường phái hội họa tạo ra cuộc cách mạng về hội họa và điêu khắc châu Âu vào đầu thế kỷ 20.

Trong tác phẩm của họa sỹ lập thể, đối tượng được mổ xẻ, phân tích và được kết hợp lại trong một hình thức trừu tượng. Người họa sỹ không quan sát đối tượng ở một góc nhìn cố định mà lại đồng thời phân chia thành nhiều mặt khác nhau, nhiều khía cạnh khác nhau. Thông thường các bề mặt, các mặt phẳng giao với nhau không theo các quy tắc phối cảnh làm cho người xem khó nhận ra chiều sâu của bức tranh. 

Chủ nghĩa lập thể do Georges Braque và Pablo Picasso khởi xướng năm 1906 tại khu Montmartre của kinh đô ánh sáng Paris, Pháp. Họ gặp nhau năm 1907 và làm việc cùng nhau cho đến năm 1914, khi Chiến tranh thế giới thứ nhất bắt đầu.

Lập thể được sinh ra ở Pháp nhưng sau đó đã lan rộng ra khắp châu Âu và kết hợp những quan điểm nghệ thuật của một số nước. Nó nổi lên như trường phái vị lai (Vorticism) ở Ý, trường phái vị lai ở Anh, chủ nghĩa Siêu Việt  hay chủ nghĩa Tuyệt đỉnh (Suprematism) và tạo dựng ở Nga, chủ nghĩa biểu hiện ở Đức. Nó cũng ảnh hưởng nhiều tới các phong cách thiết kế và kiến trúc của thế kỷ 20 và chiếm ưu thế cho đến ngày nay, là một phương thức biểu hiện trong ngôn ngữ của nghệ thuật. 

Sự ra đời của chủ nghĩa lập thể

Trong bốn thập kỷ từ 1870-1910, xã hội phương Tây chứng kiến ​​sự tiến bộ công nghệ hơn so với bốn thế kỷ trước. Trong thời gian này, những phát minh như chụp ảnh, quay phim, ghi âm, điện thoại, các loại xe cơ giới và máy bay đã báo trước buổi bình minh của thời đại mới. Vấn đề đối với các nghệ sĩ vào lúc này là làm thế nào để phản ánh tính hiện đại của thời đại bằng cách sử dụng các yếu tố truyền thống vốn dĩ đã phục vụ cho nghệ thuật của bốn thế kỷ trước.

Nhiếp ảnh đã bắt đầu thay thế các bức tranh minh họa, và hình ảnh từ công nghệ mới với độ chính xác ngày càng cao đã trở thành thách thức đối với các họa sĩ đương thời. Nghệ sĩ cần một cách tiếp cận triệt để hơn – một “cách nhìn mới” để mở rộng những khả năng của nghệ thuật. Cách nhìn mới này cho thấy cái gọi là phái lập thể – phong cách trừu tượng đầu tiên của nghệ thuật hiện đại. Picasso và Braque phát triển ý tưởng của họ về Cubism khoảng năm 1907 tại Paris và điểm khởi đầu của họ là lợi ích chung trong các bức tranh sau này của Paul Cézanne.

Nhà phê bình hội họa người Pháp Louis Vauxcelles sử dụng danh từ “lập thể” lần đầu tiên để ngụ ý rằng đó là những hình lập phương kỳ quặc vào năm 1908. Sau đó danh từ này được hai nhà khai phá của trường phái lập thể sử dụng một vài lần và cuối cùng trở thành tên gọi chính thức. Trường phái Lập thể khai sinh ở đồi Montmartre, sau đó lan ra các họa sỹ khác ở gần đó và được nhà buôn tranh Henry Kahnweiler truyền bá. Nó nhanh chóng trở nên phổ biến vào năm 1910 và được gọi là chủ nghĩa lập thể.

Tìm hiểu về chủ nghĩa lập thể trong thiết kế nội thất

Ban đầu hội họa của trường phái lập thể hầu hết là những bề mặt gần như đơn sắc, xám, nâu, những đường thẳng không hoàn thiện, những hình khối đan xen lẫn nhau. Vật thể bị gãy thành nhiều mảnh, tập trung vào hình thức hình học, sử dụng màu sắc nhẹ nhàng. Những người nghệ sĩ luôn cố gắng kết hợp nhiều vật thể với nhau để tạo nên các hình khối mới. Và ngày nay, Lập thể được đưa vào trong thiết kế nội thất với những khối màu nổi bật, hình dáng trừu tượng, kết hợp một cách ăn ý từ trần nhà, tường cho đến đồ nội thất.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Không gian sinh hoạt độc đáo với những hình khối cùng màu sắc táo bạo
chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Những đường phân chia rõ ràng và màu sắc tươi vui chính là điểm nhấn của không gian

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Với diện tích khiêm tốn, ngôi nhà vẫn có nhiều không gian chức năng

Đặc điểm về màu sắc

Với phong cách trang trí lập thể, chúng ta như đang đắm chìm trong bữa tiệc của màu sắc và hình khối. Đó là những căn phòng được phối màu không theo quy luật nhưng lại có mối liên hệ chặt chẽ tạo nên ấn tượng mạnh với người xem. Sắc màu không gian là sự kết hợp giữa một màu tươi sáng như vàng, xanh lá, đỏ, tím, xanh dương, cam,… và màu trắng với vẻ đẹp hết sức khỏe khoắn. Với những căn phòng kiểu này, chủ nhân cũng phải là người ưa sáng tạo và có cá tính.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Màu sắc chạy trên trần, tường, sàn một cách tự nhiên tạo sự trẻ trung cho không gian

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Phòng tắm trở nên thú vị với những nét phá cách trong việc sử dụng đường nét, màu sắc để tô điểm cho không gian

Không gian đôi khi như được chiếu sáng bởi những chùm tia laser bởi hiệu ứng của sự phân chia không gian thành những mảng màu đối lập, xuất hiện như các mê cung, điều đó làm cho căn phòng nhỏ hẹp trở lên rộng hơn bằng cách đánh lạc hướng mắt người xem từ tỉ lệ thực. Chúng ta có thể thấy rất rõ qua các ví dụ dưới đây.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi

Căn bếp như được trang hoàng với sắc xanh của những nhành cây tươi mát, màu trắng cho sự thuần khiết, đó chính là nguồn không khí trong lành. Thêm vào đó là màu đỏ tươi cho độ tương phản hoàn toàn mạnh mẽ với màu xanh lá. Điều đó làm cho không gian trở nên gần gũi, tự nhiên, sống động, tiếp thêm năng lượng cho chính chủ nhân của ngôi nhà.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Căn phòng như sáng bừng nhờ việc vận dụng sáng tạo các mảng màu tươi sáng kết hợp với việc sử dụng ánh sáng zích zắc trên trần
Đặc điểm về hình khối

Ban đầu tưởng chừng như nghệ thuật Lập thể và kiến trúc Lập thể không cùng tồn tại. Nhưng thực chất cả hai cùng mang đặc điểm giống nhau về hình thức và các dạng hình học. Các họa sĩ Lập thể vẽ những đối tượng trừu tượng với các dạng hình học, còn đối với kiến trúc hay thiết kế nội thất khi dựa trên nguyên tắc Lập thể thì đó là những dạng hình học được lồng vào nhau hay đơn giản là một dạng hình học đơn.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Tấm ngăn phong cách lập thể làm tăng phần hiện đại cho không gian
chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Quán Cafe trở nên độc đáo với tấm panel phong cách lập thể trên tường

Một trong những người đầu tiên thiết kế nội thất lập thể là Vlastislov Hoffman (1884-1964), mà hiện nay đã trở thành một doanh nghiệp trên toàn thế giới, ông còn thiết kế gốm sứ lập thể, thủy tinh và kim loại. Lập thể ảnh hưởng đồ nội thất hiện đã có mặt trên toàn thế giới.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Thảm trải sàn mang hơi hướng lập thể

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Phòng tắm với những thiết bị được thiết kế tinh tế và lạ mắt
Những không gian lập thể đương đại

Để hiểu rõ hơn về trường phái lập thể trong thiết kế nội thất, mời bạn đọc cùng chúng tôi điểm qua những không gian tiêu biểu cho phong cách lập thể đương đại.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Những hình khối khỏe khoắn góp phần tạo nên tính “lập thể” cho không gian

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Phòng khách hiện đại với những tạo hình đơn giản mà độc đáo
chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Chiếc lò sưởi lớn đặt giữa phòng tạo điểm nhấn cho không gian

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Khối bê tông lớn với những đường nét dứt khoát tạo nên một không gian sống hết sức ấn tượng

Trong những không gian dưới đây, chủ nghĩa lập thể biểu hiện chủ yếu qua cách vận dụng màu sắc của nhà thiết kế. Tính hiện đại và sự trẻ trung cũng được bộc lộ rất rõ qua từng chi tiết trang trí cũng như việc sử dụng màu sắc.

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Gian hàng nổi bật nhờ việc sử dụng màu sắc kết hợp với những khối hộp to nhỏ khác nhau

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Những dải màu chạy liên hoàn trên trần – tường – sàn tạo nên sự thống nhất cho căn phòng

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Không gian trẻ trung với những mảng màu tươi sáng

chu-nghia-lap-the-trong-thiet-ke-noi-that-la-gi
Sàn nhà cũng được trang trí tỉ mỉ với những màu sắc nổi bật
Có thể bạn quan tâm

Bài viết Chủ nghĩa lập thể trong thiết kế nội thất là gì? đã xuất hiện đầu tiên vào ngày designs.vn.

Thứ Hai, 15 tháng 11, 2021

Tiến trình phát triển thiết kế ghế, giường, sofa qua lịch sử

su-bien-doi-ghe-sofa-lich-su-1

Các bằng chứng cho thấy đồ nội thất đã được sử dụng từ thời kỳ đồ đá mới và cuộc sống hàng ngày mà không có nó thì thật không thể tưởng tượng được. Vậy đồ nội thất đã thay đổi như thế nào qua các thời đại? Từ đồ nội thất độc quyền và sang trọng thời Ai Cập cổ đại, đến thiết kế công  năng và sự sắp xếp hợp lý của Bauhaus – những hình ảnh động dưới đây được tạo ra bởi Angie’s list (trang web hỗ trợ cộng đồng thiết kế) sẽ đưa bạn vào một hành trình đầy hấp dẫn qua sự phát triển của thiết kế nội thất.

1. Ghế 
su-bien-doi-ghe-sofa-lich-su-1

Đồ nội thất như chúng ta biết ngày nay thì rất hiếm gặp thời Ai Cập cổ đại. Hầu hết mọi người thường sử dụng những cái giỏ đan để lưu trữ đồ đạc và đặt chúng trên thảm hoặc đệm. Nội thất là một thứ xa xỉ độc quyền dành cho giới thượng lưu và quyền thế. Giữa những năm 1919 và 1933 trào lưu Bauhaus đã tái phát minh thiết kế nội thất mãi mãi. Các đường nét rõ ràng chúng ta thấy trong đồ nội thất ngày nay được tạo lập đầu tiên bởi studio có sức ảnh hưởng này của Đức. Bauhaus từ chối các mối liên hệ phong cách không cần thiết, thay vào đó ưu tiên vào công năng, màu sắc trung tính và hình dạng rõ nét.

2. Bộ bàn ăn
su-bien-doi-ghe-sofa-lich-su-1

Khoảng đầu thế kỉ 18 tại Paris, giới thượng lưu giàu có đã xa rời những thiết kế nghiêm túc vương giả của phong cách Baroque để tìm điều gì đó thú vị hơn. Nội thất phong cách Rococo mới lạ được lựa chọn cho những trang trí cầu kì dày đặc, đường nét uốn lượn và gam màu pastel. Ở chiều ngược lại, chủ nghĩa tối giản loại bỏ các phong cách xa hoa của quá khứ. Sử dụng một vài vật liệu và những đường nét rõ ràng – chủ nghĩa tối giản phát triển từ nghệ thuật New York những năm 1960. Cho dù là đồ nội thất hay các sản phẩm gia dụng, với chủ nghĩa tối giản, ít hơn nghĩa là nhiều hơn (less is more).

3. Sofa
su-bien-doi-ghe-sofa-lich-su-1

Người Hy Lạp cổ đại không có nhiều đồ đạc nhưng cái mà họ làm được là những đồ thủ công được chế tác tỉ mỉ. Một chiếc ghế dài Hy Lạp được gọi là Kline được sử dụng để ngả ra trong khi ăn.

Phong cách Mid-Century có giá trị công năng, sang trọng và đơn giản. Đồ nội thất từ thời đại này thường kết hợp chỉ hai vật liệu như vải màu rực rỡ kết hợp với đồ gỗ phong phú. Đồ nội thất trong phong cách này được sản xuất hàng loạt và được thiết kế cho phù hợp với chủ nhà trung lưu, làm cho nó trở thành một phong cách rất phổ biến.

4. Bàn
su-bien-doi-ghe-sofa-lich-su-1

Đồ nội thất từ thời Trung cổ rất dễ để nhận biết, với các chạm khắc trang trí gỗ công phu và rõ nét. Bạn sẽ không nhìn thấy nhiều đường cong hoặc đường tròn trong nội thất thời kì này. Tất cả đều trong hình dạng hình vuông hoặc hình chữ nhật. Ngược lại, thiết kế hữu cơ mang đến cho chúng ta sự tự nhiên, mượt mà trong hình thức. Trào lưu này được tiên phong bởi kiến trúc sư người Mỹ và nhà thiết kế nội thất Frank Lloyd Wright, người tin vào việc tạo ra sự hài hòa giữa con người và thiên nhiên. Thiết kế hữu cơ là tất cả những gì về việc sử dụng vật liệu tự nhiên và sự cân bằng hoàn hảo giữa thế giới tự nhiên và nhân tạo.

5. Giường
su-bien-doi-ghe-sofa-lich-su-1

Đồ nội thất thời Phục hưng bị ảnh hưởng nặng nề bởi các cổ vật cổ điển trong quá khứ. Vào cuối thế kỷ 15, thương mại mang lại sự giàu có to lớn cho nước Ý và giai cấp tư sản đòi hỏi nhiều đồ nội thất có chất lượng cao hơn. Thay vì nhìn về quá khứ để lấy cảm hứng, thiết kế Art Deco đã tôn vinh cuộc sống hiện đại vào những năm 1920 và 1930 với tất cả sự sang trọng và tinh tế của nó. Các vật liệu mới của thời đại như chrome, Bakelite và kính tấm được kết hợp với các bề mặt ngà, gỗ gụ và sơn mài tối để tạo ra đồ nội thất và kiến trúc cổ điển.

Có thể bạn quan tâm

Bài viết Tiến trình phát triển thiết kế ghế, giường, sofa qua lịch sử đã xuất hiện đầu tiên vào ngày designs.vn.

Thứ Ba, 9 tháng 11, 2021

Khám phá về Mèo, nguồn cảm hứng bất tận của hội họa

Ở thời đại Internet bùng nổ, mèo có lẽ là một loài vật được yêu thích nhất. Hình ảnh mèo xuất hiện dày đặc trên các phương tiện truyền thông, trong những tấm ảnh hay những thước phim với vẻ nghịch ngợm, ranh mãnh, hoặc ngộ nghĩnh. Điều này đã chứng minh sức hút lớn của loài vật nuôi này đối với đông đảo giới họa sĩ. Tuy vậy, không phải chờ tới khi mạng xã hội bùng nổ thì chủ đề mèo mới trở nên phổ biến trong hội họa. Nó thực chất đã xuất hiện rộng rãi trong hội họa thời kỳ cổ đại.

Từ thời kỳ cổ đại cho tới đương đại, mèo là nguồn cảm hứng bất tận và xuyên suốt của hội họa. Trong bài viết này, chúng ta hãy cùng tìm hiểu về mèo như một chủ đề được đặc biệt ưu ái trong hội họa.

Hội họa lăng tẩm Ai-cập cổ đại

Xuyên suốt tiến trình lịch sử hội họa, chủ đề mèo được đặc biệt yêu thích bởi họa sĩ Ai-cập cổ đại. Người Ai-cập tôn thờ loài động vật này bởi tình cảm, tư thế đĩnh đạc, và khả năng săn bắt của nó. Họ liên hệ mèo với thần thánh bởi những điểm tương tự và thường xuyên kết hợp chúng trong các tác phẩm điêu khắc, hội họa trên, và, đặc biệt là tại các lăng tẩm.

Hình ảnh mèo xuất hiện như một chi tiết trang trí trên những chiếc quách của các vị vua chúa Ai-cập cổ đại và các bức tường xung quanh chúng. Bên cạnh đó, mèo còn xuất hiện tại địa điểm chôn cất. Được coi là một thành viên trong gia đình, khi chủ nhân chết, mèo sẽ được chôn theo để đi theo chủ nhân của nó tới thế giới bên kia.

kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Bên trong lăng mộ của vua Nebamun (thế kỷ 14 TCN) Ảnh: Albertis Window
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Chiếc quách của Hoàng tử Thutmose (thế kỷ 14 TCN)
Hội họa Trung Hoa

Với kỹ năng săn bắt tương tự loài hổ (và sau này là khả năng kiểm soát sinh vật gây hại), mèo là loài vật nuôi được ưa chuộng tại Trung Quốc trong hàng nghìn năm. Bởi vậy, xuất hiện phổ biến trong hội họa Trung Quốc là hình ảnh mèo trong những hoạt động thường nhật như: săn bắt những con vật nhỏ, khám phá vùng xung quanh, hoặc cuộn tròn người trong giấc ngủ trưa.

Mèo tiếp tục là một nguồn cảm hứng bất tận của hội họa và nghệ thuật thư pháp của Trung Hoa bởi dáng vẻ quyến rũ, lả lơi, bên cạnh những đường nét tròn trịa của nó.

kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Zhu Ling, ‘Con mèo đen và hoa thủy tiên’ (thế kỷ 19) Ảnh: The Metropolitan Museum of Art
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Xu Gu, ‘Mèo và bướm’ (thế kỷ 19) Ảnh: The Metropolitan Museum of Art
Tranh in mộc bản Nhật Bản

Hình ảnh mèo được xuất hiện phổ biến trong các tác phẩm in mộc bản Nhật Bản hay còn gọi là Ukiyo-e (“tranh sông nước”).

Mèo được khắc họa khá phong phú trong loại tranh này. Chúng xuất hiện bên trong ngôi nhà, là chủ thể của bức tranh. Tương tự như vật, một vài họa sĩ khác khắc họa hình ảnh mèo bên cạnh chủ nhân của nó, thường là một người phụ nữ đẹp. Ngoài ra, mèo đã được nhân cách hóa. Chúng xuất hiện trong các trang phục và dáng vẻ của con người.

kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Utagawa Hiroshige, ‘Ruộng lúa Asakusa và lễ hội Torinomachi’ (1857) Ảnh: Hiroshige, qua Wikimedia Commons
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Utagawa Hiroshige, ‘Cat Crossing to Eat’ (1830-1844) Ảnh: Hiraki Ukiyo-e Foundation qua Artsy
Áp phích Fin de siècle

Bên cạnh hình ảnh vũ công cancan và những quán cà phê, mèo cũng là một chủ đề phổ biến của các tấm áp phích fin de siècle của Pháp. Chúng xuất hiện dày đặc trên những tấm áp phích của thời kỳ Belle Époque (trong tiếng Pháp có nghĩa là “Thời kỳ tươi đẹp”), từ những tờ quảng cáo quán rượu cho tới các sản phẩm trà.

Tương tự trong tranh in mộc bản Ukiyo-e, mèo được khắc họa khá đa dạng trong áp phích Fin de siècle. Chúng có thể đóng vai trò là chủ thể của tác phẩm mà cũng có thể được sử dụng để nhấn mạnh khung cảnh ấm áp của gia đình, thu hút sự chú ý của người xem tới sự ấm áp, thân thuộc mà sản phẩm được quảng áo sẽ đem lại cho họ.

kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Théophile-Alexandre Steinlen, ‘Tournée du Chat Noir de Rodolphe Salis’ (1896) Théophile Steinlen qua Wikimedia Commons
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Théophile Steinlen, ‘Compagnie française des chocolats et des thés’ (1895-1900) Théophile Steinlen [CC0], qua Wikimedia Commons
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Georges Meunier, ‘Papier à cigarettes Job’ (1894) Ảnh: Gallica
Nghệ thuật đương đại

Tương tự các thời kỳ trước, mèo tiếp tục là một nguồn cảm hứng cho giới nghệ sĩ đương đại.

Tương tự nghệ sĩ giai đoạn về trước, nghệ sĩ đương đại có lối tiếp cận vô cùng đa dạng và sáng tạo với chủ đề này. Họ sử dụng vô vàn chất liệu, dụng cụ, phong cách khác nhau. Tất cả là minh chứng cho sự phổ biến của loài vật mèo trong các loại hình nghệ thuật mà đặc biệt là hội họa.

Màu mực và màu nước
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Họa sĩ: Endre Penovc
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Họa sĩ: Endre Penovc
Hình xăm
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Nghệ sĩ: Sol Tattoo
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Nghệ sĩ: Joanna Świrska
Tranh vẽ bằng dụng cụ dao vẽ
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Họa sĩ: Aja Apa-Soura
Kiến trúc
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Trường mẫu giáo Die Katze tại Đức
Tác phẩm thêu
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Tác giả: Emillie Ferris
Giầy dép
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Nyarageta
Tượng mèo

 

kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Tượng mèo Tombili tại Istanbul
Tác phẩm lego 
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
Tác giả: JEKCA
Tác phẩm quảng cáo 
kham-pha-ve-meo-nguon-cam-hung-bat-tan-cua-hoi-hoa
aka CATS

MAI ANH/DESIGNS.VN

Có thể bạn quan tâm

Bài viết Khám phá về Mèo, nguồn cảm hứng bất tận của hội họa đã xuất hiện đầu tiên vào ngày designs.vn.

Thứ Tư, 3 tháng 11, 2021

Khám phá về loài chó, nguồn cảm hứng bất tận của nghệ thuật trong hơn 2000 năm qua

Loài chó xuất hiện khá phổ biến trong tất cả các loại hình nghệ thuật. Có thể nói, trong tất cả các loài động vật, chó là chủ đề được ưa chuộng chất trong nghệ thuật, đặc biệt là các tác phẩm hội họa, điêu khắc, hay nhiếp ảnh. Trong các tác phẩm xuyên suốt tiến trình lịch sử nghệ thuật, chó thường xuất hiện bên cạnh các thành viên Hoàng gia, trong bức chân dung độc lập với các chi tiết sáng tạo.

Tuy nhiên, chúng ta còn rất nhiều điều để nói thêm về loài chó. Chúng đóng vai trò của người bảo hộ, luôn trung thành và tình cảm với chủ nhân. Vậy nên, không quá ngạc nhiên khi hình ảnh của loài chó được đưa vào khá nhiều trong lịch sử nghệ thuật thị giác trong hàng ngàn năm qua.

dog-1
Loài chó trong lịch sử nghệ thuật

Trong hàng nghìn năm, con người đã dành tình yêu và sự tôn trọng lớn cho loài chó. Minh chứng là các tác phẩm hội họa và điêu khắc khắc họa chân dung loài chó. Chúng thậm chí đã xuất hiện trong nghệ thuật từ thời cổ đại. Tại thành phố cổ Pompeii của La Mã, người ta đã tìm thấy một tác phẩm khảm loài chó tại ngôi biệt thự nổi tiếng mang tên “House of the Tragic Poet”. Ngôi biệt thực được xây dựng vào khoảng cuối thế kỷ 1 TCN, bởi vậy, tác phẩm này có niên đại tương đương với ngôi biệt thự. Dòng chữ “Cave Canem”  bên dưới bức khảm có nghĩa là “Hãy cẩn trọng với loài chó”. Dòng chữ này được cho là có mục đích cảnh báo khách đến thăm rằng bên trong có chó dữ.

dog-2
Cave Canem” tại biệt thự “House of the Tragic Poet”

Chó cũng xuất hiện trong nghệ thuật của năm 1 CN. Một trong những ví dụ tiêu biểu là bức tượng 2 con chó được tìm thấy gần Lanuvio, Ý vào năm 1774. Một họa sĩ và nhà môi giới nghệ thuật có tên gọi Gavin Hamilton đã khám phá ra một vùng đất với tên gọi Dog Mountain (Núi của loài chó). Tại đây, họ đã khai quật được nhiều đồ vật, trong đó có tác phẩm điêu khắc cẩm thạch khắc họa hai con chó. Theo như Viện bảo tàng Anh Quốc, họ không thể xác định chính xác niên đại của những tác phẩm này, nhưng có thể khẳng định chúng xuất hiện trong khoảng năm 1 CN – năm 199 CN.

dog-4
Tượng cẩm thạch, thế kỷ 1 CN – 199 CN (Ảnh: Bảo tàng Anh Quốc)

Chó nổi tiếng là một loài vật sống tình cảm. Đặc điểm này được khắc họa rõ nét trong các tác phẩm nghệ thuật của thời kỳ Phục hưng. Xuất hiện phổ biến trong các tác phẩm này là hình ảnh các nhân vật Hoàng gia hoặc những nhân vật thuộc tầng lớp trên của xã hội bên cạnh loài vật nuôi này. Tiêu biểu là tác phẩm “Bức chân dung người phụ nữ quý tộc” (1580) của danh họa Lavinia Fontana. Hiện lên trong họa phẩm là vị tân nương quý tộc người Bolognese. Cô xuất hiện trong bộ trang phục lỗng lẫy với bộ trang sức lấp lánh bên cạnh con chó con. Khung nền màu đen càng làm nổi bật sự giàu có, xa hoa của nhân vật chính.

dog-5
Tác phẩm “Portrait of a Noblewoman” của họa sĩ Lavinia Fontana, ca. 1580. (Ảnh: National Museum of Women in the Arts)

Mặc dù phần lớn họa sĩ Phục hưng đều khắc họa hình ảnh loài chó trong bối cảnh Hoàng gia, một số khác cũng khắc họa chúng trong hoàn cảnh lao động. Tiêu biểu là tác phẩm “Hunters in the Snow” (thợ săn trong tuyết) của danh họa Pieter Bruegel. Tác phẩm khắc họa hình ảnh hai người đàn ông đang dẫn theo một đàn chó trung thành đi săn. Mặc dù hai người thợ săn, thực chất, mới là chủ thể của tác phẩm, những con chó xuất hiện trong khung hình lại là đối tượng thu hút và đem lại nhiều xúc cảm cho người xem hơn. Quay về sau một ngày đi săn thất bại, đầu chúng cúi xuống như thể hiện sự thất vọng và xấu hổ.

dog-6
Tác phẩm “The Hunters in the Snow” của họa sĩ Pieter Bruegel, 1565. (Ảnh: Kunsthistorisches Museum)

Sau thời kỳ Phục hưng và trong suốt thế kỷ 18, hình ảnh những con chó con đã được tiêu chuẩn hóa. Chúng dần trở thành nhân vật chính của tác phẩm. Họa sĩ nổi tiếng Paul Gaugin đã tạo dấu ấn lên dòng tranh Tĩnh vật với tác phẩm “Still Life with Three Puppies” (Tranh tĩnh vật với ba chú chó con) (1888). Đây cũng chính là tác phẩm mở đường cho chủ đề hiện thực, nó đã truyền cảm hứng cho rất nhiều tác phẩm in của Nhật Bản và tranh minh họa cho sách truyện Trẻ em.

dog-7
Tác phẩm “Still Life with Three Puppies” của họa sĩ Paul Gauguin, 1888. (Ảnh: MoMA)

Ngay sau Gauguin, họa sĩ người Mỹ Cassius Marcellus Coolidge đã cho ra đời một trong những bộ sưu tập nổi tiếng nhất mọi thời đại với chủ đề động vật mang tên “Dogs Playing Poker” (Những chú chó chơi bài). Bộ sưu tập này được thực hiện trong khoảng năm 1894-1910, với tác phẩm đầu tiên mang tên “Poker Game” và kéo theo sau đó là 16 tác phẩm được đặt hàng cho một chiến dịch quảng bá xì gà vào năm 1903. Xuất hiện trong mỗi tác phẩm là hình ảnh một nhóm các con chó đang chơi bài. Có thể nói, loạt tác phẩm này đã vô cùng nổi tiếng tại Mỹ trong hàng chục năm cho tới tận giai đoạn đương đại.

dog-8
Tác phẩm “A Friend in Need” trong bộ sưu tập “Dogs Playing Poker” của họa sĩ Cassius Marcellus Coolidge, 1903

Sau này, hình ảnh của loài chó còn được đưa vào rất nhiều trào lưu nghệ thuật khác nhau, từ hiện thực cho tới trừu tượng. Tới thời kỳ đương đại, Jeff Koons đã sáng tạo một trong những tác phẩm nghệ thuật về loài chó nổi tiếng nhất mọi thời đại. Tác phẩm khổng lồ của ông mang tên “Balloon Dog” đã thu hút đông đảo sự chú ý của công chúng, đồng thời đã tạo cảm hứng cho các nhà thiết kế nội thất. Bên cạnh tác phẩm đại chúng trên, ông còn nổi tiếng với tác phẩm “Puppy” được thực hiện vào năm 1995. Cao xấp xỉ 12.50 m, tác phẩm khổng lồ này được kết từ hàng ngàn bông hoa và được trưng bày tại bảo tàng Guggenheim ở Bilbao, Tây Ban Nha.

dog-9
Tác phẩm “Balloon Dog” của tác giả Jeff Koons. (Ảnh: Librado Romero)
dog-10
Tác phẩm “Puppy” của tác giả Jeff Koons, 1995. (Ảnh: Iakov Filimonov / Shutterstock.com)

Sau đây, chúng ta hãy cùng chiêm ngưỡng một số tác phẩm nổi bật nhất về loài chó. 

Tranh màu chì
dog-12
Tác phẩm “A Dog Resting” của họa sĩ Albrecht Dürer, 1520-1521. (Ảnh: The Trustees of the British Museum)
dog-13
Tác phẩm “Sleeping Puppy” của họa sĩ Rembrandt Harmensz. van Rijn, ca. 1640. (Ảnh: Museum of Fine Arts Boston)
dog-14
Tác phẩm “Dancing Dogs” của họa sĩ Keith Haring
Tranh vẽ
dog-15
Tác phẩm “A King Charles Spaniel” của họa sĩ Edouard Manet ca. 1866. (Ảnh: Ailsa Mellon Bruce Collection)
dog-16
Tác phẩm “Itzcuintli Dog With Me” của họa sĩ Frida Kahlo, 1938
dog-18
Họa sĩ David Hockney trước các tác phẩm của ông về 2 chú chó Dachshunds Stanley và Boodgie. (Ảnh: Richard Schmidt)
dog-19
Tác phẩm “Hawaiian Blues” của họa sĩ George Rodrigue, 1998
Tượng điêu khắc
dog-20
Tác phẩm “Dog” của tác giả Alberto Giacometti, 1951
Kiến trúc
dog-22
Trung tâm thông tin Big Dog (Ảnh: Emilee Rader)
Nhiếp ảnh
dog-23
Ảnh: William Wegman
dog-24
Ảnh: Jason Kenzie
dog-25
Ảnh: Kaylee Greer
… và cả những bức ảnh selfie trên Instagram 
dog-26
Ảnh: @harlowandsage

MAI ANH/DESIGNS.VN 

Có thể bạn quan tâm

Bài viết Khám phá về loài chó, nguồn cảm hứng bất tận của nghệ thuật trong hơn 2000 năm qua đã xuất hiện đầu tiên vào ngày designs.vn.

Anti-Design (Phản thiết kế) là gì?

Anti-Design là gì? Anti-Design – xin được phép tạm dịch bằng cụm từ “phản thiết kế” – là một phong trào nghệ thuật nở rộ tại Ý vỏn vẹn tron...